powrót
2019-09-25Krystian Szulc
Informacja dla aptek w sprawie telefonicznego udzielania informacji pacjentowi

W związku z zapytaniami farmaceutów o zakres informacji, jakie można udzielić pacjentowi telefonicznie, Śląska Izba Aptekarska skieruje zapytanie do UODO. Dotyczy to sytuacji, w której do apteki dzwoni pacjent lub jego krewny i prosi o sprawdzenie, czy recepta została właściwie zrealizowana lub prosi o zweryfikowanie innych informacji zawartych na recepcie.

Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U.UE.L.2016.119.1) – dalej RODO oraz ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1000), dane takie jak imię, nazwisko i adres to zwykłe dane osobowe natomiast choroby, leczenie itp. to dane wrażliwe podlegające szczególnej ochronie.

W sytuacji, gdy osoba dzwoniąca domaga się podania danych wrażliwych, mamy prawo zadać pytania kontrolne np.: czy recepta była dla osoby dzwoniącej, poprosić o podanie numeru PESEL. Oczywiście nic nie zastąpi zdrowego rozsądku.

Przede wszystkim trzeba ocenić, czy udzielana informacja ma wpływ na zdrowie pacjenta. Jeżeli tak, to odpowiedzi należy udzielić po pytaniu kontrolnym np.: nazywam się xxx, wczoraj realizowałam receptę i chciałem/łam zapytać, co tam było przepisane? Najprostszym sposobem weryfikacji jest zapytać, co za leki ta osoba ma i skonfrontować z receptą. Wtedy mamy pewność, że rozmawiamy z właściwą osobą.
W sytuacji zapytań o inną osobę, męża, żonę, matkę, ojca itp. należy zachować szczególną ostrożność, aby nie narazić się na zarzut ujawnienia danych wrażliwych.

Przypomnę treść pisma Prezesa UODO skierowanego do Śląskiej Izby Aptekarskiej: „Ponadto wskazać należy, że podmiot udzielający informacji powinien dołożyć wszelkich starań, aby zidentyfikować czy osoba która się z nim kontaktuje jest osobą uprawnioną do uzyskania informacji na temat pacjenta, np. poprzez zadanie pytań kontrolnych. W przypadku wątpliwości co do tożsamości osoby dzwoniącej o informacje dotyczące pacjenta w sytuacjach zwyczajnych powinno się odmówić udzielenia informacji.”

Link do pisma: https://www.katowice.oia.pl/news/show/id/7654

Oceny sytuacji i udzielenie lub odmowa udzielenia informacji należy do osoby, która odebrała telefon z zachowaniem zasady, że odmowa udzielenia informacji, nie może szkodzić pacjentowi, co w tym samy piśmie potwierdził Prezes UODO pisząc:

"Zgodnie z RODO żywotny interes osoby fizycznej może stanowić przesłankę zgodnego z prawem pozyskania danych osobowych w celu ochrony życia bądź zdrowia, w sytuacji kiedy przetwarzania nie można oprzeć na przepisie prawa wprost regulującym kwestię, o której mowa w przedmiotowej sprawie. Zatem, w sytuacji kiedy nie można w żaden inny sposób pozyskać danych teleadresowych pacjenta, kwestię udostępnienia jego danych teleadresowych należy rozpatrywać w oparciu o przesłankę z art. 6 ust. 2 lit. c RODO dopuszczającą przetwarzanie danych w celu ochrony żywotnych interesów osoby, której dane dotyczą.

Nie oznacza to jednak, że udostępnianie danych osobowych pacjenta (numer telefonu czy faktyczny adres pobytu) powinno stać się powszechną praktyką, pozwalającą na każdorazowe udostępnianie danych osobowych pacjentów przez podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych. Nie powinno to również stanowić podstawy do uzupełniania recepty „na wszelki wypadek" o dane kontaktowe pacjenta. Należy mieć na uwadze, że przepisy regulujące kwestie dostępu do dokumentacji medycznej jednoznacznie wskazują komu mogą zostać udostępnione zawarte w niej dane osobowe."

Po uzyskaniu odpowiedzi od Prezesa UODO opublikujemy ją naszej stronie.

Krystian Szulc
Radca prawny Śląskiej Izby Aptekarskiej

Autor: Krystian Szulc